List gończy – pomoc prawna w sprawach karnych w Białymstoku

Adwokat Tomasz Chodkiewicz, prowadzący kancelarię w Białymstoku, oferuje kompleksową pomoc prawną w sprawach dotyczących tymczasowego aresztowania oraz wydania listu gończego. W sprawach tego rodzaju szybka i profesjonalna reakcja adwokata może mieć kluczowe znaczenie dla dalszego biegu postępowania.

Czym jest list gończy?

List gończy to specjalny dokument – postanowienie sądu lub prokuratora – który powoduje, że osoba ukrywająca się, będąca podejrzanym, oskarżonym lub skazanym prawomocnym wyrokiem, zostaje objęta formalnymi poszukiwaniami. Wydanie listu gończego jest zawsze poprzedzone decyzją o zastosowaniu tymczasowego aresztowania wobec osoby poszukiwanej.
Dlatego w przypadku jej zatrzymania podejmowane są natychmiastowe kroki zmierzające do doprowadzenia jej do prokuratora, który następnie podejmuje decyzję o wystąpieniu do sądu z wnioskiem o przedłużenie aresztu tymczasowego lub o jego uchyleniu.

Adwokat sprawy karne Białystok, jakim jest Tomasz Chodkiewicz, wspiera klientów już na tym wczesnym etapie postępowania, broniąc ich praw i przeciwdziałając pochopnym decyzjom organów ścigania.
Procedura wydania listu gończego oraz wymagania formalne z tym związane zostały uregulowane w art. 278–280 Kodeksu postępowania karnego.

Za kim może zostać wydany list gończy?

List gończy może zostać wydany na:

• podejrzanego – w toku postępowania przygotowawczego,
• oskarżonego – w toku postępowania sądowego,
• skazanego – po zakończeniu sprawy karnej i wydaniu prawomocnego wyroku.

Wydanie postanowienia musi dotyczyć osoby ukrywającej się, co oznacza, że organy ścigania muszą mieć wiedzę, że dana osoba jest niedostępna i podejmuje działania mające na celu unikanie odpowiedzialności karnej.

Zanim sąd lub prokurator zdecyduje się na wydanie listu gończego, zwykle podejmowane są intensywne czynności operacyjne zmierzające do ustalenia miejsca pobytu tej osoby.

Elementy listu gończego

W liście gończym zawarte są następujące informacje:

• dane organu wydającego postanowienie,
• dane osoby poszukiwanej – personalia, rysopis, znaki szczególne, miejsce zamieszkania i zatrudnienia,
• fotografia (jeśli dostępna),
• treść zarzutów lub informacja o zapadłym wyroku,
• postanowienie o tymczasowym aresztowaniu,
• nakaz przyjęcia osoby do aresztu śledczego.

List gończy wzywa także każdego, kto zna miejsce pobytu osoby poszukiwanej, do zawiadomienia najbliższej jednostki Policji, prokuratury lub sądu. Ostrzega się również o odpowiedzialności karnej za ukrywanie osoby poszukiwanej lub pomaganie jej w ucieczce.

Rozpowszechnianie listu gończego

Współcześnie listy gończe rozpowszechniane są wszystkimi możliwymi kanałami:

• Internet (strony Policji, prokuratury),
• media tradycyjne (prasa, radio, telewizja),
• ogłoszenia publiczne (plakaty),

media społecznościowe.

W przypadku intensywnych działań, organy ścigania mogą również wyznaczyć nagrodę za pomoc w ujęciu osoby poszukiwanej. Informacja o nagrodzie oraz zapewnieniu anonimowości dla osoby zgłaszającej jest często integralną częścią listu gończego.

Głównym założeniem jest, iż list gończy jest opublikowany za pomocą internetu, co oznacza, iż pojawi się on co najmniej na stronach internetowych organów ścigania.

Czy można zaskarżyć list gończy?

Postanowienie o poszukiwaniu listem gończym nie jest zaskarżalne. Jednakże list gończy opiera się zawsze na wcześniejszym postanowieniu o tymczasowym aresztowaniu, które podlega zażaleniu. Właśnie w tym miejscu otwiera się przestrzeń dla skutecznej obrony. List gończy składa się z dwóch elementów : postanowienia o tymczasowym aresztowaniu poszukiwanego oraz postanowienia o poszukiwaniu listem gończym.

Adwokat Białystok Tomasz Chodkiewicz reprezentuje klientów w sprawach związanych z tymczasowym aresztem, podejmując działania na sali sądowej oraz prowadząc rozmowy z prokuraturą. Celem jest nie tylko uchylenie aresztu, ale także uniknięcie wydania listu gończego, np. poprzez wniosek o wydanie listu żelaznego, który umożliwia osobie ściganej pozostanie na wolności w czasie trwania procesu

Jak długo obowiązuje list gończy?

List gończy obowiązuje do czasu:

• zatrzymania osoby poszukiwanej,
• uchylenia postanowienia o areszcie,
• przedawnienia czynu zabronionego.

Nie ma z góry określonego terminu ważności. Czas obowiązywania listu gończego powiązany jest z przepisami o przedawnieniu przestępstw (art. 101 kodeksu karnego), które wynoszą:

• 40 lat – zabójstwo,
• 20 lat – inne zbrodnie,
• 15 lat – występek zagrożony karą pow. 5 lat,
• 10 lat – występek zagrożony karą pow. 3 lat,
• 5 lat – pozostałe występki.

Warto pamiętać, że bieg przedawnienia może zostać zawieszony lub przerwany, dlatego każdy przypadek wymaga indywidualnej analizy z udziałem doświadczonego adwokata.

List gończy, ENA i Czerwona Nota Interpolu

List gończy działa na terenie Polski. W przypadku podejrzenia, że osoba przebywa poza granicami kraju, organy mogą skorzystać z dodatkowych narzędzi:

• Europejski Nakaz Aresztowania (ENA) – umożliwia zatrzymanie i przekazanie osoby w granicach UE,
• Czerwona Nota Interpolu (Red Notice) – upublicznia informacje o poszukiwaniu w 195 krajach należących do Interpolu.

Sam list gończy obowiązuje na terenie kraju i dotyczy działań krajowych organów ścigania. Jednakże nawet mieszkając za granicą – w przypadku poszukiwania listem gończym – informacja o miejscu zamieszkania może zostać przekazana do Polskim co spowoduje dalsze działania procesowe. Poszukiwanie na terenie Europy związane jest z Europejskim Nakazem Aresztowania tzw. ENA, który wydawany jest w oddzielnej procedurze, a w konsekwencji rozszerza możliwość poszukiwania i zatrzymania osoby ukrywającej się niemal na całą Europę. Możliwe są również dalsze działania celem poszukiwania osoby ukrywającej się poprzez wydanie tzw. Czerwonej Noty Interpolu (tzw. red notice), co powoduje to, iż wszystkie państwa należące do tej organizacji – a jest ich aktualnie 196 – będą miały wiedzę o treści listu gończego oraz będą uczestniczyły w poszukiwaniu osoby pozostającej w zainteresowaniu Polskich organów ścigania.

Wobec tego istotne jest podjęcie działań już po pierwszych sygnałach związanych z poszukiwaniem osoby. Kluczowe w tym momencie jest zadbanie o realizacje swoich praw.

W związku z tym nawet osoby mieszkające za granicą mogą zostać zatrzymane przy przekraczaniu granicy lub po ustaleniu ich miejsca pobytu.

W takich przypadkach adwokat sprawy karne Białystok, Tomasz Chodkiewicz, podejmuje działania w celu uchylenia środków zapobiegawczych lub doprowadzenia do rozważenia postępowania z tzw. wolnej stopy – bez aresztu.