Wznowienie postępowania karnego

Czym jest wznowienie postępowania karnego?

Nie każde prawomocne skazanie musi oznaczać definitywne zakończenie postępowania karnego. Zdarzają się sytuacje, gdy wyrok skazujący zapada mimo braku podstaw. W takich przypadkach możliwe jest wznowienie postępowania karnego.

Instytucja wznowienia postępowania karnego stanowi możliwość wzruszenia orzeczenia (wyroku skazującego), do którego w danych okolicznościach sprawy nigdy nie powinno dojść.

Adwokat sprawy karne Białystok – Tomasz Chodkiewicz, prowadzący kancelarię przy ul. Wyszyńskiego 27 lok. 5, 15-888 Białystok, specjalizuje się w prowadzeniu spraw o wznowienie postępowania, oferując kompleksową pomoc prawną.

Kto może złożyć wniosek o wznowienie postępowania karnego i kiedy?

Wniosek o wznowienie postępowania karnego można złożyć, jeśli sprawa została prawomocnie zakończona. Może to być:

• sprawa, w której nie złożono apelacji i upłynął termin,
• sprawa zakończona wyrokiem sądu II instancji.

Wniosek o wznowienie może złożyć strona lub sąd z urzędu. W przypadku śmierci skazanego – także osoba najbliższa. Wniosek musi być sporządzony przez adwokata lub radcę prawnego – inaczej sąd odrzuci go z powodu braku formalnego (tzw. przymus adwokacki) – który oznacza, iż wniosek ten powinien zostać sporządzony i podpisany przez adwokata.

Trudność w sporządzeniu wniosku o wznowienie postępowania karnego wynika z nadzwyczajnego charakteru tej instytucji. Postępowanie o wznowienie postępowania ma na celu wzruszenie treści prawomocnego, często podlegającego już wykonaniu lub nawet wykonanego orzeczenia sądu. Z tego względu, warunki, jakie należy spełnić przy wznowieniu postępowania są bardzo rygorystyczne. Dlatego kluczowym we wniosku inicjującym takie postępowanie jest rzetelne wykazanie istnienia przesłanek warunkujących wznowienie postępowania.

Ze względu na szczególny charakter tego środka, przygotowanie wniosku jest skomplikowane. Jak podkreśla adwokat Białystok Tomasz Chodkiewicz, należy precyzyjnie i rzetelnie wykazać istnienie przesłanek do wznowienia.

W jakich sytuacjach można wznowić postępowanie karne?

Wznowienie postępowania karnego może nastąpić zarówno na korzyść, jak i niekorzyść oskarżonego. Może do niego dojść w sytuacjach takich jak:

• na niekorzyść – jeśli dopuszczono się przestępstwa, a istnieje uzasadniona podstawa do przyjęcia, że mogło to mieć wpływ na treść orzeczenia (przestępstwo musi być stwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym – chyba, że orzeczenie takie nie może zapaść z powodu wystąpienia negatywnych przesłanek procesowych takich jak np. śmierć oskarżonego, przedawnienie karalności bądź znikoma społeczna szkodliwość czynu, lub z powodu zawieszenia postępowania z uwagi na długotrwałą przeszkodę uniemożliwiającą prowadzenie postępowania),
• na korzyść jak i niekorzyść : jeśli skazany nie popełnił czynu albo czyn jego nie stanowił przestępstwa lub nie podlegał karze, skazano go za przestępstwo zagrożone karą surowszą albo nie uwzględniono okoliczności zobowiązujących do nadzwyczajnego złagodzenia kary albo też błędnie przyjęto okoliczności wpływające na nadzwyczajne obostrzenie kary, sąd umorzył lub warunkowo umorzył postępowanie karne, błędnie przyjmując popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu,
• wyłącznie na korzyść – gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, przepisu prawnego na podstawie którego zostało wydane orzeczenie,
• wznowienie postępowania na korzyść oskarżonego dochodzi także wtedy, kiedy taka potrzeba wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na mocy umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez RP,

W w/w sytuacjach wznowienie postępowania jest obligatoryjne (obowiązkowe).

Nadto należy również wskazać, iż do wznowienia postępowania może dojść – lecz nie musi (fakultatywne) – m.in. gdy :

• sytuacja, w której to oskarżony zobowiązał się do ujawnienia wobec organu powołanego do ścigania przestępstw informacje dotyczące osób uczestniczących w popełnieniu przestępstwa czy istotnych okoliczności jego popełnienia, w zamian za zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary lub jej warunkowego zawieszenia, których to informacji nie potwierdził później w postępowaniu karnym;
• sytuacja, w której doszło do tzw. umorzenia absorpcyjnego (art. 11 k.p.k.), w przypadku gdy uchylono lub istotnie zmieniono treść prawomocnego wyroku, z powodu którego doszło do umorzenia absorpcyjnego.

Do wznowienia postępowania może dojść również, kiedy sprawę rozpoznano pod nieobecność oskarżonego, któremu nie doręczono zawiadomienia o terminie posiedzenia lub rozprawy albo doręczono je w inny sposób niż osobiście, bądź gdy oskarżony wykaże, że nie wiedział o terminie oraz o możliwości wydania orzeczenia pod jego nieobecność.

Termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania

Adwokat Tomasz Chodkiewicz – adwokat sprawy karne Białystok wyjaśnia, że w większości przypadków nie ma ustawowego terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania karnego.

Wyjątek: gdy sprawę rozpoznano pod nieobecność oskarżonego – termin na wznowienie -> miesiąc od dnia powzięcia wiedzy o zapadłym orzeczeniu

• powyższa zasada dotyczy wznowienia postępowania na korzyść oskarżonego. Wznowienie na niekorzyść może nastąpić wyłącznie w terminie roku od uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie.

Kto rozpatruje wniosek o wznowienie?

Wniosek o wznowienie postępowania rozpoznaje:

• sąd okręgowy – jeśli ostatni wyrok wydał sąd rejonowy,
• sąd apelacyjny – jeśli ostatni wyrok wydał sąd okręgowy,
• Sąd Najwyższy – jeśli ostatnie orzeczenie pochodzi od sądu apelacyjnego lub Sądu Najwyższego.

Sąd może wstrzymać wykonanie wyroku, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd ma możliwość równolegle zastosować środki w postaci np. poręczenia majątkowego, poręczenia społecznego, dozoru Policji, zakazu opuszczania kraju itp.

Jak wygląda procedura wznowienia postępowania?

Orzekając o wznowieniu postępowania, sąd uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę właściwemu sądowi do ponownego rozpoznania. Od takiego rozstrzygnięcia nie przysługuje żaden środek odwoławczy.

Sąd może uniewinnić oskarżonego, jeżeli uchylił zaskarżone orzeczenie, a w sprawie nowe fakty lub dowody wskazują na to, że orzeczenie to jest oczywiście niesłuszne. Sąd może także umorzyć postępowanie. Od wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie przysługuje można się odwołać – chyba, że orzeczenie takie wydał Sąd Najwyższy, wtedy odwołanie jest niedopuszczalne.

Pomoc prawna – Adwokat Tomasz Chodkiewicz, Białystok

Adwokat Białystok Tomasz Chodkiewicz, prowadzący kancelarię przy ul. Wyszyńskiego 27 lok. 5, 15-888 Białystok, posiada wieloletnie doświadczenie w prowadzeniu spraw o wznowienie postępowania karnego.

Nasze usługi obejmują:

• analizę przesłanek wznowienia postępowania,
• sporządzenie profesjonalnego wniosku o wznowienie postępowania karnego,
• przygotowanie wniosku o wstrzymanie wykonania wyroku,
• złożenie kolejnych wniosków w przypadku pojawienia się nowych okoliczności,
• reprezentację klienta na każdym etapie postępowania, również zażaleniowym.

Dbamy, by klient – jeśli to możliwe – odpowiadał z wolnej stopy, chronimy jego prawa i interesy, opierając się na skutecznych i sprawdzonych strategiach.