Sde

Zgodnie z przepisami kodeksu karnego wykonawczego osoby skazane na karę pozbawienia wolności mogą ją odbyć również poza zakładem karnym. Umożliwia to system dozoru elektronicznego (SDE).

Czym jest system dozoru elektronicznego ?

Definicja dozoru elektronicznego znajduję się w art. 43b § 1 kodeksu karnego wykonawczego, która mówi o tym, iż dozór elektroniczny jest to kontrola zachowania skazanego przy użyciu środków technicznych. Z kolei art. 43b § 2 kodeksu karnego wykonawczego określa, iż system dozoru elektronicznego jest to ogół metod postępowania i środków technicznych służących do wykonywania dozoru elektronicznego. Odbywając karę w ramach systemu dozoru elektronicznego skazany jest poddany szeregowi obowiązków takich jak : określenie godzin umożliwiających przebywanie poza stałym miejscem zamieszkania, obowiązek świadczenia pracy zarobkowej czy też obowiązek powstrzymywania się od nadużywania alkoholu.

Dozór elektroniczny – Warunki

Warunki udzielenia zezwolenia na odbycie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego przedstawione są w art. 43la kodeksu karnego wykonawczego i są następujące :

1/ wymiar orzeczonej kary lub sumy poszczególnych odrębnych kar nie przekracza 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności,

2/ wobec skazanego wymierzono karę pozbawienia wolności w wymiarze niższym niż 3 (trzy) lata i któremu do odbycia w zakładzie karnym pozostała część tej kary w wymiarze nie większym niż 6 (sześć) miesięcy,

*w obu przypadkach nie mogą zachodzić warunki przewidziane w art. 64 § 2 k.k (tzw. multirecydywa)., art. 64a k.k. lub art. 65 § 1 i 2 k.k. (stałe źródło dochodu lub działanie w zorganizowanej grupie lub związku przestępczym bądź przestępstwo o charakterze terrorystycznym)

3/ cele kary muszą zostać osiągnięte poprzez odbycie kary w systemie dozoru elektronicznego,

4/ skazany musi posiadać miejsce stałego pobytu,

5/ skazany musi posiadać zgodę pełnoletnich osób wspólnie zamieszkujących z nim na odbycie orzeczonej kary w ramach systemu dozoru elektronicznego,

6/ w miejscu zamieszkania skazanego muszą być spełnione warunki techniczne do odbycia kary w systemie dozoru elektronicznego (m.in. zasięg sieci mobilnej)

Wymiar Kary dla dozoru elektronicznego

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż podstawowym warunkiem dopuszczalności odbywania kary w systemie dozoru elektronicznego jest wysokość wymierzonej kary pozbawienia wolności. Kara bądź suma poszczególnych jednostkowych kar nie może przekraczać 1 roku i 6 miesięcy. Pod uwagę brany jest wyłącznie wymiar kary określony w wyroku skazującym. Nie jest istotna wysokość kary pozostała jeszcze do odbycia. Wobec tego osoba skazana na karę bądź szereg jednostkowych kar powyżej 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, a która odbyła już część z nich i pozostał jej do odbycia czas nieprzekraczający 1 roku i 6 miesięcy, nie może ubiegać się o zezwolenie na odbycie pozostałej części kary w systemie dozoru elektronicznego.

Reasumując : kara pozbawienia wolności bądź suma poszczególnych jednostkowych kar pozbawienia wolności nie może przekraczać 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.

Warunki techniczne dla uzyskania dozoru elektronicznego

Skazany przy złożeniu wniosku o zezwolenie na odbycie orzeczonej kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego musi posiadać miejsce stałego pobytu tj. miejsce, w którym orzeczona kara ma być wykonywana. Mówiąc w skrócie jest to mieszkanie lub dom skazanego. Wskazane miejsce musi spełniać warunki techniczne, które umożliwią wykonywanie kary w systemie dozoru elektronicznego. Urządzenie monitorujące do prawidłowego funkcjonowania wymaga stałego źródła energii elektrycznej oraz odpowiedniego poziomi sygnału telefonii komórkowej. Wskazane warunki są weryfikowane przez upoważniony podmiot dozorujący na zlecenie Sądu (jeszcze przed rozpatrzeniem wniosku o udzielenie zezwolenia na odbycie kary w systemie dozoru elektronicznego).

Dozór elektroniczny – Zgoda osób wspólnie zamieszkujących

Osoba składająca wniosek o zezwolenie na odbycie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego musi przedłożyć wraz z wnioskiem oświadczenie osób pełnoletnich wspólnie zamieszkujących w zakresie tego, iż wyrażają oni zgodę na odbycie przez osobę skazaną kary w miejscu ich wspólnego zamieszkania. Zgoda ta musi także dotyczyć wszelkich czynności kontrolnych takich jak m.in. sprawdzenie warunków technicznych.

Uzyskanie dozoru – Cele kary 

Cele resocjalizacyjne kary zostały określone w art. 67 kodeksu karnego wykonawczego tj. „wykonywanie kary pozbawienia wolności ma na celu wzbudzenie w skazanym woli współdziałania w kształtowaniu jego społecznie pożądanych postaw, w szczególności poczucia odpowiedzialności oraz potrzeby przestrzegania porządku prawnego i tym samym powstrzymania się od powrotu do przestępstwa”.  Sąd będzie oceniał okoliczności związane z osobą skazanego, powody popełnienia przestępstwa, dotychczasową karalność skazanego, stopień demoralizacji jak i rokowania co do powrotu do przestępstwa. Reasumując skazany musi wykazać, iż izolacja w zakładzie karnym nie jest konieczna, a działania resocjalizacyjne mogą być wobec niego prowadzone w warunkach wolnościowych tj. poprzez odbycie orzeczonej wobec niego kary w ramach systemu dozoru elektronicznego.

Komisje Penitencjarne – kara do 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności

Ustawodawca w art. 43lla k.k.w. rozszerzył uprawnienia tzw. Komisji Penitencjarnych. Mogą one bez decyzji Sądu wydać zgodę na dozór elektroniczny dla osób skazanych na karę pozbawienia wolności, której wymiar nie przekracza 4 miesięcy. Istotnym jest przy tym iż skazany musi rozpocząć już odbywanie kary w zakładzie karnym. Warunki i ograniczenia są tożsame jak przy karze 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Co istotne Komisja Penitencjarna będzie oceniła to czy za udzieleniem zezwolenia przemawia dotychczasowa postawa i zachowanie skazanego w trakcie odbywania kary.

Kto i gdzie może złożyć wniosek o udzielenie zezwolenia na odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego?

W sprawach o udzielenie skazanemu zezwolenia na odbycie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego orzeka Sąd Penitencjarny, właściwy ze względu na okręg, w którym skazany ma odbywać karę bądź też przebywa. Sądem Penitencjarnym jest Sąd Okręgowy. Należy wskazać, iż taki wniosek może być złożony zarówno przed jak i w trackie odbywania przez skazanego kary pozbawienia wolności. W sytuacji gdy skazany nie rozpoczął jeszcze odbywania w zakładzie karnym orzeczonej kary istotne jest złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania kary do czasu rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na odbycie kary w ramach systemu dozoru elektronicznego.

Decyzja odmowna w przedmiocie zgody na odbycie kary w ramach SDE

Należy również pamiętać, iż w przypadku uzyskania decyzji odmownej przed Sądem Okręgowym skazanemu jak i jego obrońcy przysługuje zażalenie do właściwego Sądu Apelacyjnego. Termin na wniesienie zażalenie wynosi 7 (siedem) dni od doręczenia bądź ogłoszenia postanowienia.

Dozór elektroniczny – opłata

Wniosek o odbywanie kary w ramach systemu dozoru elektronicznego nie podlega opłacie.

Zobacz jak pomogłem klientowi uzyskać odbywanie kary w ramach dozoru elektronicznego